Het verdwijnen van 24 woningen, een college dat ronddoolde in eigen communicatie, scherp oppositioneel vuur en uiteindelijk zelfs een motie van wantrouwen, alles kwam voorbij tijdens de gemeenteraad. Centraal stond één vraag: hoe werden 46 woningen aan de Jan Wagtendonkstraat teruggebracht naar slechts 22?
“U zegt dat u aan het reflecteren bent, maar ik hoor de reflecties niet”, beet PvdA fractievoorziter Arnold Posthuma wethouder Hans van der Elst toe. Wat begon als een op het eerste oog eenvoudig bouwplan aan de Jan Wagtendonkstraat, mondde uit in een explosieve raadsvergadering die de Voorschotense politiek bijna zes uur lang in haar greep hield.
Op het trapveldje aan de Jan Wagtendonkstraat moet een woongebouw met appartementen verrijzen, ontwikkeld door woningcorporatie Rijnhart Wonen. De woningen zijn bedoeld voor groepen die moeilijk aan woonruimte komen, zoals jongeren, starters en andere kwetsbare doelgroepen.
De locatie is al langer in beeld voor woningbouw. In 2012 wees de gemeenteraad het veldje aan als potentiële bouwplek. Toen in 2021 de eerste plannen werden gepresenteerd, leidde dat echter tot felle weerstand uit de buurt. Omwonenden vreesden aantasting van het groene karakter van de wijk. Er volgde een intensief participatietraject, waarin het plan meerdere keren werd aangepast.
In de oorspronkelijke opzet ging het om 46 sociale huurwoningen. Na overleg met bewoners werd dat aantal meer dan gehalveerd. Volgens meerdere oppositiepartijen is die halvering nooit expliciet met de raad gedeeld. “Ineens waren het er 22”, klonk het in de raadzaal.
Waar zijn de 24 woningen gebleven?
Al eerder probeerde de oppositie duidelijkheid te krijgen. De wethouder beloofde toen een schriftelijke toelichting. Uit die antwoorden bleek dat het plan was afgeschaald vanwege stedenbouwkundige beperkingen en stevige bezwaren uit de buurt. Tijdens participatieavonden zou zijn gebleken dat omwonenden geen grootschalig project wilden.
Voor de oppositie bleef daarmee de kernvraag onbeantwoord: waarom werd de raad pas op het allerlaatste moment geïnformeerd dat het aantal woningen ruim gehalveerd was?
Te ruim voor sociale huur
Ook de omvang van de geplande woningen riep vragen op. Volgens berekeningen zouden de appartementen gemiddeld zo’n 80 vierkante meter groot worden, aanzienlijk groter dan de gebruikelijke sociale huurwoning van ongeveer 55 vierkante meter. SP-fractievoorzitter Erik Maassen waarschuwde dat dit problemen kan opleveren binnen het puntensysteem voor huurprijzen.
Hij deed een huurprijscheck bij de Huurcommissie en kwam tot de conclusie dat een woning van 60 vierkante meter, al op 155 punten zou uitkomen – ruim boven de liberalisatiegrens van 143 punten. “Dan kun je wel afspreken dat het sociale huur blijft, maar door jaarlijkse huurverhogingen kan de huur alsnog boven de grens uitkomen”.
Het getal 46: mythe of uitgangspunt?
Het debat keerde terug naar de hamvraag: wanneer en waarom waren 46 woningen veranderd in 22? En minstens zo belangrijk: waar kwam dat getal 46 eigenlijk vandaan? Waar de raad het aantal jarenlang als uitgangspunt had gehanteerd, deed de wethouder het af als een getal dat hij “ergens in de krant” had gelezen – een indicatie, nooit een harde afspraak.
Maassen herinnerde eraan dat het plan in 2021 juist met 46 kleine woningen aan de raad was gepresenteerd. Posthuma wees bovendien op de intentieovereenkomst uit 2024 met Rijnhart Wonen, waarin opnieuw dat aantal werd genoemd.
“Wanneer heeft u in de functie van wethouder voor het eerst van dat getal 46 gehoord”, vroeg Posthuma. Volgens van der Elst was dat vermoedelijk in een krantenartikel, eind augustus dit jaar. “Het is nooit een reëel plan geweest”. Posthuma wees erop dat niet alleen de pers, maar zelfs de gemeentelijke woordvoering het aantal eerder had bevestigd.
Een patroon van gebrekkige informatie
Gaandeweg werd duidelijk dat het getal 46 niet alleen uit de media kwam, maar ook uit een informatiebrief van het college zelf. Hoewel het daarin als ‘indicatief’ werd gepresenteerd, werd nooit gemeld dat het aantal later was aangepast. De raad hoorde dat pas toen het besluit al voorlag.
Voor Posthuma stond de kwestie niet op zichzelf. Volgens hem is er vaker sprake van een hardnekkige informatiekloof tussen college en raad. Hij noemde eerdere dossiers waarin de raad laat of onvolledig werd geïnformeerd, van de Jan Evertsenlaan tot het woonwagendossier en Starrenburg 3.
Motie van wantrouwen
Na een schorsing van ruim twee uur erkende de wethouder dat het college in 2021 inderdaad 46 woningen had gecommuniceerd en dat dit nooit was rechtgezet. Hij bood excuses aan voor de “ontijdige en onvolledige informatievoorziening”.
Voor de oppositie was dat onvoldoende. GroenLinks, PvdA, SP en D66 dienden een motie van wantrouwen in. “De mens van der Elst waarderen wij zeer”, zei D66-raadslid Jolien Schroot, “maar als wethouder gaat het zo niet meer.” Wethouder van der Elst ontkende bewust onjuist te hebben geïnformeerd. “Het cijfer 46 is een eigen leven gaan leiden, tegen mijn wil”.
Wethouder van der Elst ontsnapte ternauwernood aan de motie van wantrouwen. De coalitiepartijen schaarden zich achter hem, waardoor aftreden geen optie werd. Marleen Persoon van VoorschotenLokaal noemde de wethouder “een goudeerlijke vent”, zonder kwade opzet. Volgens VVD’er Bart Lavrijsen was de wethouder “al genoeg door het stof gegaan”.
De motie haalde het niet. De coalitiepartijen schaarden zich achter de wethouder. Uiteindelijk stemde de raad unaniem in met het voorstel. Daarmee restte ook de oppositie weinig meer dan berusting. “Het enige wat slechter is dan een slecht voorstel, is géén voorstel”, zei Maassen. “22 sociale woningen zijn beter dan nul”.
En zo komt er woningbouw op het trapveldje aan de Jan Wagtendonkstraat, 22 sociale huurwoningen. Niet meer. Niet minder.
Telefoon Redactie
071 - 5425160
