Het begint met een schouderklopje, een extra training of die ene volwassene die wél in je gelooft. Maar wat als daar een dubbele agenda achter zit? De commissie Veilig Sporten in Leiden haalt de aangrijpende film ‘De Pupil’ naar het Kijkhuis om sportbestuurders en trainers wakker te schudden over hoe seksueel geweld heel subtiel kan beginnen.
De film vertelt het verhaal van een jong talent dat verstrikt raakt in de webben van een volwassene. Volgens Arthur Haasbroek, sportbestuurder bij de KNGU en lid van de commissie, is de vertoning hard nodig. “Het is belangrijk om aandacht te krijgen voor iets waarvan we allemaal weten dat het gebeurt. De film is een indicatie van hoe zo’n proces tot stand komt en waardoor misstanden ontstaan.”
De valstrik van vertrouwen
In de sportwereld draait alles om presteren en vertrouwen. Juist daar schuilt het gevaar, legt Haasbroek uit. “Het gaat om mensen die het vertrouwen proberen te winnen van de jeugd voor de sportprestaties. Een kind denkt: ‘Hé, er is iemand die in mij gelooft’. Als dat oprecht is, is er niks mis mee, maar hier zie je een dubbele agenda. Het gaat heel geleidelijk van iets kleins naar iets groters.”
Rick van der Geest, breedtesportcoördinator bij de gemeente Leiden, ziet de film als een essentieel instrument voor bewustwording. “Je kunt flyers uitdelen of posters ophangen, maar dit is een andere methode. Je kunt na afloop met elkaar in gesprek: wat heb je nu eigenlijk gezien en hoe herken je dat?”
Volg je onderbuikgevoel
Het herkennen van misstanden is complex, want niemand wil een onterechte heksenjacht starten. Toch is de boodschap van de heren duidelijk: negeer je intuïtie niet. “Niet iedereen die iemand een aai over de bol geeft, is gelijk een dader,” zegt Van der Geest. “Maar volg je onderbuik. Als iets ‘unheimisch’ voelt, maak het bespreekbaar. Ook naar de trainer toe. Soms is iemand zich er niet van bewust dat hij te dichtbij komt en doet diegene een stapje terug als je het benoemt.”
Volgens de commissie is de vertrouwenscontactpersoon (VCP) binnen een vereniging de cruciale eerste stap. Van der Geest: “Daar kun je je gevoel melden. Die pakt het op en brengt het naar het bestuur. Zo gaat het balletje rollen.”
Check het verleden: de VOG
Naast praten is controle essentieel. Haasbroek adviseert clubs om altijd kritisch te blijven bij nieuwe aanmeldingen. “Vraag altijd een VOG op, een Verklaring Omtrent Gedrag. Check ook de club waar een trainer eerder aan de slag is geweest.”
De avond in het Kijkhuis op dinsdag 2 juni is primair bedoeld voor sportbestuurders, trainers en vertrouwenspersonen. Het doel is dat elke Leidse club voldoet aan de zogenaamde ‘vier V’s’:
· Verklaring Omtrent Gedrag (VOG) voor vrijwilligers.
· Vertrouwenscontactpersoon aanstellen.
· Vastgestelde gedragscodes binnen de club.
· Vakkundig geschoold kader.
Geen gezellig avondje uit
Hoewel de film zich afspeelt in de voetbalwereld, is de thematiek universeel. Het raakt aan elke plek waar machtsverhoudingen zijn, van scouting tot balletles. Een vrolijke bioscoopavond wordt het echter niet. “Het is geen ‘avondje uit’ film,” waarschuwt Van der Geest. “Als je de trailer alleen al kijkt, krijg je pijn in je buik. De film duurt een uur en drie kwartier; het is een lange, indringende zit.”
Haasbroek vult aan: “Als je na deze film nog steeds denkt: ‘dat gebeurt bij mij niet’, dan is het misschien tijd om een andere hobby te zoeken.”
Telefoon Redactie
071 - 5425160
