Wie denkt dat Stratego een stoffig bordspel uit de speelgoedkast van vroeger is, komt bedrogen uit. Dit weekend veranderde een hotel in Leiden in het strijdtoneel van het wereldkampioenschap Stratego. Zeventig spelers uit dertien landen reisden af naar Leiden om te strijden om de wereldtitel.
Achter de kleurrijke pionnen gaat een internationale gemeenschap schuil waarin strategie, geheugen, psychologie en bluf het verschil maken. Voor veel Nederlanders roept Stratego herinneringen op aan regenachtige middagen aan de keukentafel. Toch leeft het spel als nooit tevoren. Vooral online groeit de internationale gemeenschap snel. Via platforms als Discord en online speelomgevingen ontmoeten spelers elkaar, trainen ze samen en spreken ze af voor toernooien over de hele wereld.
Maanden voorbereiding
Dat leidde dit weekend tot een bijzonder tafereel in Leiden. Volgens medeorganisator en speelster Fleur Houben is het kampioenschap het resultaat van maanden voorbereiding. “We zijn hier sinds november mee bezig geweest. Dat kost veel tijd, maar het is ontzettend leuk. We vinden het spel allebei geweldig en willen graag iets teruggeven aan de community.”
Bluf, geheugen en psychologie
Wie Stratego alleen kent als een oorlogsspel, mist volgens Houben de essentie. “Het draait om veel meer dan alleen aanvallen. Strategie natuurlijk, maar ook bluf. Soms lijkt het bijna op poker. Je hebt nooit alle informatie, dus je moet goed onthouden waar sterke stukken staan en tegelijkertijd je tegenstander op het verkeerde been zetten.”
Ook deelnemer Gert-Michiel de Niet uit Zoeterwoude ziet daarin de aantrekkingskracht. Hij speelt al jaren Stratego, maar deed in Leiden voor het eerst mee aan een officieel toernooi. “Bij schaken zie je alles wat je tegenstander doet. Bij Stratego weet je niet waar de vlag ligt of waar de bommen staan. Dat maakt het spannend. Je moet risico’s nemen, bluffen en goed onthouden wat je hebt gezien.”
Open voor iedereen
Het wereldkampioenschap kent geen ingewikkeld kwalificatiesysteem. Iedereen kan zich inschrijven. Dat zorgt voor een breed deelnemersveld met zowel ervaren topspelers als enthousiaste recreanten. “We hebben ongeveer tien spelers die echt kans maken op de wereldtitel”, vertelt medeorganisator en voorzitter van de Strategobond Pim Niemeijer. “Daarnaast is er een grote middenmoot en doen er ook spelers mee die voor het eerst een internationaal toernooi spelen.”
In totaal worden tien partijen gespeeld, verdeeld over twee dagen. Elke partij duurt maximaal zestig minuten. Is er dan nog geen winnaar, dan eindigt het duel in een gelijkspel.
Opvallend weinig vrouwen
Opvallend is dat vrijwel alle deelnemers man zijn. Zowel de organisatie als de spelers ziet dat graag veranderen. “Daar probeer ik echt iets aan te doen”, zegt Houben. “Volgend jaar is het WK in Griekenland. Hopelijk doen daar ook meer vrouwen mee.”
Niemeijer heeft geen duidelijke verklaring voor de scheve verhouding. “Stratego maakt geen onderscheid tussen mannen en vrouwen. Je hebt een goed geheugen nodig, creativiteit, psychologische kracht en soms moet je gewoon durven.
Nederlandse uitvinding
Stratego is een van de bekendste Nederlandse bordspellen ter wereld. Het moderne spel verscheen vlak na de Tweede Wereldoorlog op de markt en werd ontwikkeld door de Nederlandse ondernemer Jacques Johan Mogendorff. Hij bracht het spel in 1947 uit. De oorsprong ligt waarschijnlijk bij het Franse spel L’Attaque uit het begin van de twintigste eeuw, dat op zijn beurt weer is geïnspireerd op oudere militaire strategiespellen.
Over de precieze geschiedenis bestaan verschillende theorieën, maar vaststaat dat Stratego uitgroeide tot een internationaal succes en inmiddels in tientallen landen wordt gespeeld.
Bordspel leeft volop
Waar bordspellen jarenlang terrein leken te verliezen aan videogames, ziet de Stratego-gemeenschap juist een opleving. Online spelen zorgt ervoor dat liefhebbers elkaar gemakkelijk vinden, waarna steeds vaker internationale toernooien worden georganiseerd.
Het wereldkampioenschap in Leiden laat zien dat Stratego allang geen nostalgisch kinderspel meer is, maar een denksport met een wereldwijde fanatieke aanhang. Achter elk pionnetje schuilt een keuze, achter elke zet een strategie en achter iedere glimlach misschien wel de perfecte bluf.
Telefoon Redactie
071 - 5425160
