Leiden krijgt ook dit jaar een eigen herdenking op 15 augustus. In het Wereldmuseum wordt stilgestaan bij het einde van de Tweede Wereldoorlog in voormalig Nederlands-Indië. Initiatiefnemer Arnold van der Capellen vertelde erover in de Centraal + VrijMiBo.
“Wij vonden eigenlijk dat Leiden ook een serieuze 15 augustus nodig had.” De herdenking wijkt af van de traditionele plechtigheden: niet alleen herdenken staat centraal, maar ook ontmoeting, familieverhalen en de verbinding tussen generaties.
Verhalen van generaties
Volgens Van der Capellen is vooral voor de derde en vierde generatie veel te bespreken. De eerste generatie sprak na aankomst in Nederland vaak nauwelijks over wat zij hadden meegemaakt, terwijl de tweede generatie daardoor weinig te horen kreeg. “De derde en vierde generatie zegt: ‘Ja, kijk eens dat kleurtje dat we hebben, dat is toch anders. En dat eten is toch anders bij ons.’ Wat is er nou precies aan de hand?” Tijdens de Leidse herdenking wordt daarom ruimte gemaakt voor gesprekken over onder meer intergenerationeel trauma. Die gesprekken worden begeleid door moderators.
Dit past precies bij de gedachten van de Stichting Nationale Herdenking 15 Augustus 1945, die de jaarlijkse herdenking in Den Haag organiseert. “Wij vinden het belangrijk dat de herdenking niet blijft steken in een formele ceremonie”, vertelde bestuurslid Nanette van Beukering. De bijeenkomst is daarom opgezet als een middag waarin bezoekers niet alleen stilstaan bij de geschiedenis, maar ook met elkaar in gesprek gaan over de invloed daarvan op latere generaties.
Vlaggenlijn als symbool voor verbinding
Een opvallend onderdeel is de gezamenlijke vlaggenlijn. Bezoekers kunnen zelf iets bijdragen, waardoor de lijn ieder jaar verder groeit. Het idee kwam van Cindy Smits en werd vorig jaar enthousiast ontvangen. “Het is de verbinding tussen eigenlijk tussen wat er gebeurd is in Nederlands-Indië en Nederland, maar vooral de verbinding en diversiteit van gemeenschappen,” legt Van der Capellen uit. Daarbij gaat het niet alleen om de Indische gemeenschap, maar ook om onder meer Molukkers, Papoea’s, Peranakan-Chinezen en andere groepen.
Naast gesprekken en de vlaggenlijn is er ook aandacht voor de traditionele nasibungkus, een eenvoudige maaltijd die na de bevrijding in Indië door het Rode Kruis werd uitgedeeld. Van der Capellen benadrukt dat het vooral een middag van ontmoeting moet worden. “Het is niet zomaar een herdenking. De meeste herdenkingen zijn een uurtje, maar dit is een hele middag.” Aanmelden vooraf is gewenst, zodat de organisatie weet hoeveel maaltijden er nodig zijn.
De herdenking vindt op 15 augustus plaats in het Wereldmuseum in Leiden en duurt van 12.00 tot 16.00 uur.
Leiden MaatschappijTelefoon Redactie
071 - 5425160